Zb logo

  

   blogi   forum

Wiadomości

Komentarze / Blogi

Tomasz Nowak Tomasz Nowak

Kamera! Akcja! I nic nie widać

​Bytomski system monitoringu to 38 kamer non stop rejestrujących to, co dzieje się w najważniejszych punktach miasta, obraz… więcej >>>


Marcin Hałaś Marcin Hałaś

Dobra koalicja, a przynajmniej najlepsza

Od wyborów samorządowych Bytomiem rządzi koalicja KO-PiS, czyli Koalicji Obywatelskiej oraz Prawa i Sprawiedliwości. Co prawda magicy z… więcej >>>


Witold Branicki Witold Branicki

Krajobraz po historycznym spadku

​Na 760-lecie lokacji Bytomia na prawie niemieckim Ratusz oraz jego agendy, miejscowe instytucje i organizacje

przygotowały turnieje, imprezy,… więcej >>>


Jacek Sonczowski Jacek Sonczowski

Święto policji w teatrze “Rozbark”

​Policjanci z bytomskiego garnizonu spotkali się w Bytomskim Teatrze Tańca i Ruchu "Rozbark". Okazją było doroczne Święto Policji.… więcej >>>


ZB 42 | 17.10.2016 | Środek życia | Jacek Sonczowski

Kamienie naszej historii

​Pamiątki przeszłości. Wyrastają spod ziemi w środku lasu lub sterczą przechylone przy ruchliwej drodze. Inne ledwo wystają na powierzchnię i dopiero po odsłonięciu ukazują „naszą” kuplę i nazwę zapomnianego od lat pola górniczego.


Kamienie górnicze, bo o nich mowa, znajdują się na terenie całego Bytomia i okolicznych miast. Jeden z nich był wkopany do minionego tygodnia przed rozbieranym właśnie starym kościołem Świętego Józefa Robotnika przy ulicy Strzelców Bytomskich. Jak na kościelnym dziedzińcu znalazła się ta pamiątka po wydobywaniu kruszców, dla wielu pozostawało zagadką. Oficjalnie mówiło się, że przed laty kamień znalazł pod ziemią opiekujący się kościelnym obejściem ogrodnik. Niepozbawiony wrażliwości mężczyzna przeniósł kamień z wyrytą nazwą imienia Rudolph nieopodal kapliczki i tam już pozostał.

Historię starego kamienia docenił obecny proboszcz parafii Świętego Józefa Robotnika, ksiądz Rafał Sierla, który postanowił kamień wykopać i przenieść go przed obecny nowy kościół w Stroszku. Kamień datowany na rok 1859 stanie obok górniczej „koleby” i być może w jego pobliżu znajdzie się jeszcze miejsce na kościelne dzwony ze starej wieży.

Historię kamienia sprzed kościoła Świętego Jozefa wyjaśnia Marek Majeranowski, miłośnik historii górnictwa naszego regionu, a na co dzień nauczyciel wychowania fizycznego w I Liceum Ogólnokształcącym im. Jana Smolenia. Bytomianin posiada skan starej mapy okolicy ulicy Strzelców Bytomskich, gdzie przebiega linia pola górniczego Rudolf. Na mapie nie widać jeszcze okolicznych zabudowań, bo te powstały dopiero w latach późniejszych. Kamień stał tam na swoim miejscu, zanim w latach 20. minionego wieku powstał kościół. Dopiero potem na mapie ktoś dorysował tuszem kontury tego obiektu i kolejnych domów.

Kamień sprzed kościoła nie jest w naszej okolicy ewenementem. Marek Majeranowski interesuje się innymi pamiątkami dawnego górnictwa od 10 lat. Kiedyś spacerując z dzieckiem zapuścił się z miechowickiego osiedla do pobliskiego lasu i znalazł pierwszy taki kamień. Potem z pomocą emerytowanego miłośnika turystyki i historii Leonarda Kłosa, uzbrojony już w mapę okolicy z oznaczeniem dawnych pól górniczych, znalazł inne takie kamienie. – W XIX wieku kamieniami takimi oznaczano kolejne pola górnicze. Były i takie pola, które z uwagi na swój kształt wymuszały wkopanie nawet kilkunastu kamieni. Wykonano je z piaskowca i na każdym znajduje się symbol górniczej kupli, czyli skrzyżowanych młotków, nazwa pola np. Rudolf, Anton, Pauline, Bally Castle (BC), Bescheft Freude (BF). I data wkopania. Kamienie są wykonane z piaskowca, na terenie Bytomia znalazłem ich 33 – mówi Majeranowski.

Najstarszy nasz znaleziony kamień Planett Grube pochodzi z 1825 roku, a najmłodszy z 1862 roku. Ten pierwszy można zobaczyć gdzieś przy drodze na trasie z Gliwic i Tarnowskich Gór w okolicach ulicy Żołnierskiej, jednak dokładnego położenia lepiej nie podawać, bowiem kamienie potrafią nagle „zniknąć” ze swojego miejsca. Tak stało się z jednym z nich w okolicach Dąbrowy Miejskiej. Inne kamienie już przez kogoś wykopane Majeranowski znalazł kiedyś w okolicy restauracji w lesie. Nie wiadomo, czy wykopał je jakiś miłośnik historii, czy też miały posłużyć jako element budulca. – Co ciekawe, nasze kamienie oznaczają pola górnicze kopalń cynku i ołowiu. Natomiast nie wiążą się z górnictwem węgla kamiennego. Mogę przypuszczać, że ówcześni właściciele kopalń węgla starali się o przywilej zwalniający z obowiązku oznaczania pól, – uważa Majeranowski.

Nasze kamienie można napotkać przy drogach, a także w lesie. Zimą ich znalezienie nie będzie trudne, natomiast latem porastają je chaszcze. Jeden z nich znajduje się przy leśnej drodze do Miechowic. Nieopodal kamieni górniczych w Bytomiu można znaleźć jeszcze inne, milowe. One z kolei oznaczały odległość na drogach. Jeden z nich o numerze „00” znajduje się tuż pod wiaduktem przy ulicy Zabrzańskiej, dalej jest oznaczony numerem 01, dalej 2,3 i 2,7.

Kamieniami pól górniczych interesowało się Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu, gdzie stworzono z nich ścieżkę dydaktyczną. Nasze Muzeum Górnośląskie nie podjęło tematu kamienia z ulicy Strzelców Bytomskich, być może z braku możliwości jego wyeksponowania. Na szczęście znalazł się na właściwym miejscu. Inne kamienie czekają na ponowne odkrycie i odpowiednie wyeksponowanie, bo w lesie nikt ich nie dojrzy lub, co gorsza, pewnego dnia znikną bez śladu.



Artykuł był oglądany 3105 razy.
  • Ocena - 5 1 głosów
   


Komentarze

szkieletek
napisał
14.01.2017
o 01:00

Bardzo ciekawy temat, ciesze się, że został dostrzeżony!








  • pozostałe artykuły z tego wydania

    Szpital przyjmie każdą pomoc

    ​Potrzebują niemal wszystkiego. To zupełnie nietypowa sytuacja. Władze Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego nr 4 przy alei Legionów zaapelowały do przedsiębiorców o pomoc… więcej >>>

    ZB 42 | Życie miasta | 17.10.2016 | Tomasz Nowak

    Bytomianie i radzionkowianie pytają o rewitalizację

    ​W środę debata. Trwają konsultacje projektu Gminnego Programu Rewitalizacji. Nasze uwagi do założeń tego dokumentu możemy zgłaszać do 26 października. 

    więcej >>>
    ZB 42 | Życie miasta | 17.10.2016 | Edytor

    Wróciło do nas Kuratorium Oświaty

    ​Doczekaliśmy się. Po niespełna czterech latach przerwy znowu mamy w Bytomiu Delegaturę Śląskiego Kuratorium Oświaty. Działa ono w siedzibie Technikum… więcej >>>

    ZB 42 | Życie miasta | 17.10.2016 | Edytor

    Nagrani podczas wyrzucania śmieci

    ​Ale wpadka. Po ostatnich przypadkach zatrzymania w Bytomiu ładunków toksycznych substancji, które miały być wyrzucone na nieużytkach, strażnicy miejscy wzmogli obserwację.

    więcej >>>
    ZB 42 | Życie miasta | 17.10.2016 | Edytor

    Sztandar dla dywizjonu

    ​Uroczystość w koszarach. 34 Śląski Dywizjon Rakietowy Obrony Powietrznej otrzymał sztandar. 14 października na terenie jednostki odsłonięto również obelisk upamiętniający żołnierzy… więcej >>>

    ZB 42 | Życie miasta | 17.10.2016 | Edytor

    Szkoły mają zielone pracownie

    ​Przygotowali dobre projekty. Uczniowie dwóch bytomskich placówek oświatowych – Szkoły Podstawowej nr 37 oraz Gimnazjum nr 2 mogą korzystać z nowocześnie… więcej >>>

    ZB 42 | Życie miasta | 17.10.2016 | Edytor

    Dworzec kolejowy wygląda coraz lepiej

    ​Pomalowali, zamontowali. Nasz dworzec kolejowy wygląda coraz lepiej. Po remoncie holu głównego przyszedł czas na odnowienie tunelu oraz dostosowanie całości… więcej >>>

    ZB 42 | Życie miasta | 17.10.2016 | Edytor

    Żołnierze Górnicy upamiętnieni po latach

    ​Pomnik przy Teatrze. Byli współczesnymi niewolnikami, wielu z nich pracując w kopalniach straciło zdrowie i życie. Przez lata o nich… więcej >>>

    ZB 42 | Życie miasta | 17.10.2016 | Edytor

    Miłośnicy opery działają z pasją

    ​Łączy ich muzyka. Od roku działa w Bytomiu Klub Miłośników Opery „Muza”. Jego członkowie zorganizowali już kilka koncertów, a na nowy sezon… więcej >>>

    ZB 42 | Środek życia | 17.10.2016 | Edytor


    OGŁOSZENIA
    DROBNE

    W PONIEDZIAŁEK
    W GAZECIE
    W ŚRODĘ
    W INTERNECIE!*

    *za 15% dopłatą

    05 marca 2021

    imieniny:
    Adriana, Fryderyka

    Galeria Tomenki

    Nasze akcje

    • Panteon bytomski

      Cykl artykułów o ludziach, którzy na przestrzeni wieków zasłużyli się dla Bytomia. więcej >>>

    Redakcja