Czas na jagodzianki. Jak je pieką w Bytomiu?

To ciasto jest polską specjalnością. Jagodzianki. Właśnie rozpoczął się na nie sezon. Kupić je można oczywiście również w bytomskich cukierniach.

Drożdżowe bułki z jagodami wypiekane są w wielu krajach północnej i środkowej Europy, ale polska jagodzianka - obficie wypełniona leśnymi czarnymi jagodami - jest produktem wyjątkowo mocno związanym z naszą tradycją kulinarną. Można powiedzieć, że takich jagodzianek nie ma w innych krajach. Jagodzianki obecne są w Polsce od dawna. Jeszcze w czasach PRL-u obnośni sprzedawcy na nadbałtyckich plażach oferowali lemoniadę w woreczkach, lody i jagodzianki właśnie, krzycząc przy tym rymowane hasła reklamowe. Ja przykład: "Mężu, mężu nie bądź głupi, niech ci żona loda kupi" albo: "Jagodzianki dwujajeczne przeciw ciąży są skuteczne".

Obficie zalesiona Polska jest jagodowym zagłębiem. Tym bardziej, że w wielu innych krajach pod nazwą jagód rozumie się także borówki amerykańskie. U nas musi to być rosnąca dziko borówka czarna (jagoda leśna, czernica to jej zwyczajowe nazwy). W większości kraju sezon na te owoce zaczyna się właśnie teraz, czyli w połowie lipca. Doświadczony zbieracz w dobrym miejscu potrafi zebrać 5-10 kg dziennie, a wyjątkowo nawet więcej, co przy cenie 20-25 zł za kilogram w skupie daje zarobek rzędu 100–250 zł dziennie. Dlatego dobra jagodzianka nie może być tania.

- Z jagodziankami jest trochę tak jak z pączkami - mówi Tadeusz Bączkowicz, cukiernik-rzemieślnik z Radzionkowa. - Pączki sprzedajemy przez cały rok, ale najwięcej w Tłusty Czwartek. A jagodzianek najwięcej - w lecie. Tymczasem, chociaż jagodzianki najchętniej jemy w sezonie na te owoce - najczęściej robione są one z jagód mrożonych. Dzieje się tak z kilku powodów. Najważniejszy jest ten, że świeże jagody trzeba jeszcze płukać i oczyszczać z resztek liści oraz drobinek runa leśnego, co komplikuje proces produkcji. Poza tym mrożone jagody są tańsze i łatwiej dostępne. - Kiedyś zbieracze sami przynosili jagody do piekarni, można było mieć choćby i 100 kilo. Dzisiaj po świeże jagody musiałbym osobiście iść na targ, gdzie są one jeszcze droższe - mówi Bączkowicz. Wielu cukierników do mrożonych dodaje także prażone jagody - specjalnie przygotowane jako nadzienie do ciast.

Ze świeżych jagód pieką w Cukierni Kwapisz. - Najważniejsza jest tradycja, dlatego przepis nie zmienia się od lat - mówi Jacek Kwapisz. - Drożdżowe ciasto, jagody z lasu i kruszonka na maśle z wierzchu. Nasze jagodzianki mają kształt kopert. Mamy je w ofercie tylko w sezonie na jagody. Kiedy świeże owoce się skończą, będziemy piekli malinianki. Duży wybór ciast z jagodami posiadają również Piekarnie Kłos. Tam jest niemal wszystko - oprócz jagodzianek także ciasta, mufinki, bezy, desery, eklery i jeszcze pierogi - wszystko z jagodami.